Hafızlık nasıl yapılır, hafızlığa başlama yaşı kaç? Evde hafızlık eğitimi ve Kuranı ezberleme

Hafızlığa başlamak isteyen ya da evladının hafız olmasını isteyenlerin hafızlık süreci ile ilgili faydalanabileceği metnimizi sizlere derledik. Sevabının cennete girmek olan hafızlığa kaç yaşında başlanmalı? Hafızlık nasıl yapılır? Kuran-ı Kerim müddetlerini ezberlemenin püf noktaları neler? Hafızlık yapmanın fazileti nedir? Keskin zeka ve hafıza duası var mı? Evladın hafız olması için ne yapılmalı? Kolay hafızlık…

Peygamber Efendimiz (SAV)’den sonra kıyamette şefaat etme haklarının olduğu sahih hadislerle mevcut olan hafızlar için Efendimiz (SAV), “Kim Kur’ân’ı okur, onu şıkça ezberler, helâlini helâl, haramını haram kabul eder ve bunlara uyarsa, Allah bu sayede o kimseyi cennetine koyar. Ailesinden hepsi cehennnemi hak etmiş on bireye şefaat etme hakkı verir.” (Tirmizî, Fedâilü’l-Kur’ân, 13/2905; Ahmed, I, 148) buyurmaktadır. Hadis-i şerife baktığımızda hafız olan kişinin kendi ahiretini kurtardığı yetmezmiş üzere bir de diğerlerinin kurtuluşuna vesile olma üzere müjdeler vardır. Allah (c.c)’un kelamını içeren son kitap olan Kuran-ı Kerim’i baştan sona kadar okuyup ezberleyen kimseye ‘Hıfz’ yani ezberleyen, koruyan, zihninde tutmak manasına gelir. “H-f-z” kökünden türeyen hafızlar, Allah (c.c)’un oluruyla öldükten sonra ahirette ebedi saadete kavuşacaklardır. İmtihan olarak geldiğimiz bu yerküreden imtihanı kazanmış olarak ahirete intikal etmek, her Müslüman kimsenin tek emeli ve uğraşı olmalıdır. 114 vade, 6666 ayet ve 30 cüzden oluşmak üzere yekunda 604 sahifesi olan Kuran-ı Kerim’i baştan sona kadar okuyup ezberlemek elbette ki çok kolay değildir. Lakin imkansız da değildir! Günümüzdeki örneklere baktığımızda küçücük yaşta hafız olanların sayısı bir epey ziyadedir, kâfi ki istek ve çalışma olsun. Evet hafızlık süreci ile ilgili bilinmesi gerekenler neler?

HAFIZ OLMAK İÇİN DUA! EVLADIN HAFIZ OLMASI İÇİN DUA VAR MI? KUVVETLİ VE KESKİN ZEKA İÇİN OKUNABİLECEK DUALAR…

Hafız olmak isteyen ya da evladını hafız yapmak isteyen muhafazakar ailelerin yanıtını en çok merak ettiği sorulardan birisi de hafızlık dualarıdır. Lakin dinimizde şu duayı okursan hafız olursun formunda önerilen rastgele bir dua yoktur. Hafız olmaya şahsi dua olmasa da zekayı sertleştiren ve kuvvetli hafızaya sahip olmayı kolaylaştıran kimi dua teklifleri mevcuttur. Keskin zeka için tavsiye edilen dualar…

“Allah’ım! Hayatta kaldığım müddetçe bana günahları terk ettirerek merhamet eyle. Yararı olmayan şeylere teşebbüsüm sebebiyle bana acı. Seni benden razı kılacak şeylere hüsn-i nazar etmemi nasip et. Ey göklerin ve mekanların yaratıcısı olan Büyük Allah’ım! Ey Allah! Ey Rahmân! Ululuğun hakkı için, yüzün parıltısı hakkı için kitabını bana öğrettiğin üzere hıfzına da kalbimi çetinle. Seni benden razı kılacak biçimde okumamı nasip et. Ey göklerin ve mahallin Yaratıcısı! Ululuğun ve yüzün parıltısı hakkı için kitabınla gözlerimi nurlandırmanı, onunla dilimi ve kalbimi açmanı, göğsümü ferahlatmanı, vücudumu yıkamanı istiyorum. Zira hakkı bulmakta bana lakin sen yardım edersin, onu bana gelgelelim sen nasip edersin. Her şeye ulaşmada güç ve kuvvet gelgelelim büyük ve ulvî olan Allah’tandır).”

– Zeka kuvvetlendirmek ve hafızayı açmak için sonsuz ilmiyle her şeyin sayısını bilen, her yapılanı tek tek sayan mealine gelen “EL-MUHSİ” zikri çekilebilir.

PEYGAMBERİMİZİN HZ. ALİYE ÖĞRETTİĞİ HAFIZA DUASI!

Hz. İbnu Abbâs (r.a) rivayetine nazaran: “Hz. Ali İbnu Ebî Tâlib (r.a) Efendimiz (SAV)’e gelerek:

“Annem ve pederim sana kurban olsun, şu Kur’an göğsümde durmayıp gidiyor. Kendimi onu ezberleyecek güçte göremiyorum.” dedi. Efendimiz (SAV) ona şu karşılığı verdi: “Ey Ebû’l-Hüseyin! (Bu meselede) Allah’ın sana yararlı kılacağı, öğrettiğin takdirde öğrenen kimsenin de istifade edeceği, öğrendiklerini de göğsünde sabit kılacak sözleri öğreteyim mi?”

Hz. Ali (r.a): “Evet, ey Allah’ın Rasûlü, öğret bana!” dedi. Bunun üzerine Efendimiz (SAV):

“Cuma gecesi (perşembeyi cumaya bağlayan gece) olunca, gecenin son üçte birinde kalkabilirsen kalk. Zira o an (meleklerin de hazır bulunduğu) meşhûd bir andır. O anda yapılan dua müstecabtır. Kardeşim Ya’kub da evlatlarına şöyle söyledi: “Sizin için Rabbime istiğfâr edeceğim, hele cuma gecesi bir gelsin.” Şayet o vakitte kalkamazsan gecenin ortasında kalk. Bunda da muvaffak olamazsan gecenin ilkinde kalk. Dört rek’at namaz kıl. 1. rek’atte, Fâtiha ile Yâsin mühletini oku, 2. rek’atte Fâtiha ile Hâmim, ed-Duhân vadesini oku, üçüncü rek’atte Fâtiha ile Eliflâmmîm Tenzîlü’ssecde’yi oku, dördüncü rek’atte Fâtiha ile Tebâreke’l-Mufassal’ı oku. Teşehhüdden boşaldığın hengam Allah’a hamdet, Allah’a senayı da hoş yap, bana ve vesair peygamberlere salât oku, hoş yap. Mü’min erkekler ve mü’min hatunlar ve senden evvel gelip geçen mü’min kardeşlerin için istiğfat et. Sonra bütün bu okuduğun duaların ahir şu duayı oku:

“Allah’ım, bana günahları, beni hayatta baki kıldığın müddetçe ebediyen terkettirerek merhamet eyle. Bana yararı olmayan şeylere teşebbüsüm sebebiyle bana acı. Seni benden râzı kılacak şeylere hüsn-i nazar etmemi bana nasîb et. Ey semâvât ve arzın yaratıcısı olan celâl, ikram ve lisan uzatılamayan izzetin sâhibi olan Allah’ım. Ey Allah! ey Rahman! ululuğun hakkı için, yüzün ışığı hakkı için kitabını bana öğrettiğin üzere hıfzına da kalbimi icbâr et. Seni benden razı kılacak biçimde okumamı nasîb et. Ey semâvât ve arzın yaratıcısı, ululuğun ve yüzün parıltısı hakkı için kitabınla gözlerimi nurlandırmanı, onunla dilimi açmanı, onunla kalbimi yarmanı, göğsümü ferahlatmanı, vücudumu yıkamanı istiyorum. Zira, hakkı bulmakta bana gelgelelim sen yardım edersin, onu bana lakin sen nasib edersin. Her şeye ulaşmada güç ve kuvvet gelgelelim büyük ve büyük olan Allah’tandır.”

“Ey Ebû’l-Hasan, bu söylediğimi üç yahut yedi cuma yapacaksın. Allah’ın oluruyla duana icâbet edilecektir. Beni hak üzere gönderen Zât-ı Zülcelâl’e yemin olsun bu duayı yapan hiçbir mü’min icâbetten mahrum kalmadı.” İbnu Abbâs (ra) der ki: “Allah’a yemin olsun, Ali (ra) 5 yahut 7 cuma geçti ki Efendimiz (SAV)’e gelerek :

“Ey Allah’ın Resûlü! Geçmişte dört beş âyet lakin öğrenebiliyordum. Kendi kendime okuyunca onlar da (aklımda durmayıp) gidiyorlardı. Bugün ise, artık 40 kadar âyet öğrenebiliyorum ve onları kendi kendime okuyunca Kitabullah güya gözümün önünde duruyor üzere oluyor. Evvelden hadisi dinliyordum da arttan bir tekrar etmek istediğimde aklımdan çıkıp gidiyordu. Bugün hadis dinleyip sonra onu bir gayrısına istediğimde ondan tek bir harfi kaçırmadan anlatabiliyorum.” dedi.

HAFIZ OLMAK İÇİN ÜLKÜ YAŞ NEDİR? HAFIZLIĞA NASIL BAŞLANIR?

Her şeyin bir vakti olduğu üzere elbette başarılı bir hafızlık periyodu için yaşın ehemmiyeti büyüktür. Hafızlığa başlamak için en ülkü yaş aralığının öğrenme kapasitesinin yani algıların en açık olduğu buluğ çağından evvelki periyot olduğu biliniyor. Çocukluk periyodunda adım adım başlatılan hafızlık devri için hadis-i şerifte “Kim Kur’ân’ı küçük yaşlarda öğrenirse Kur’ân onun etine ve kanına işler (Yâni Kur’ân’ın feyziyle nûrlanır.)”  (Ali el-Müttakî, I, 532) sözü geçmektedir. Ayrıyeten Kuran-ı Kerimi erken yaşta öğrenmenin fazileti ile ilgili “Çocuklarınızı üç hususta yetiştirin: Peygamber sevgisi, Ehl-i Beyt sevgisi ve Kur’ân kıraati… Zira hamele-i Kur’ân (yâni Kur’ân hafızları) hiçbir gölgenin bulunmadığı kıyâmet gününde peygamberler ve asfiyâ (yâni safâya ermiş olan Allâh dostları) ile birlikte Arş’ın gölgesindedir.” (Münâvî, I, 226) hadis-i şerifte mevcuttur.

Hafızlık yaşı şudur diyebileceğimiz bir had yoktur lakin 15, 16 yaşına gelmeden hafızlığa başlanmasının tesirli olduğu tavsiye ediliyor.

HAFIZLIĞA BAŞLAMADAN EVVEL NELERE DİKKAT EDİLMELİ? MESKENDE HAFIZLIK KENDİ KENDİNE NASIL YAPILIR? KURAN-I KERİM EZBERLEME TEKNİĞİ

Her şeyden evvel, Kuran-ı Kerim ezberlerken Allah’ın laflarını ezberlediğimizi düşünerek samimi ve ihlaslı olmak değerlidir. Niyetimizi bu biçimde belirledikten sonra birinci olarak harflerin mahreçlerini ve telaffuzlarını yanlışsız okumak gerekir. Yanlış ezberlendiği takdirde düzeltmek çok zordur. Bunun için Kuran-ı Kerimi düzgün ve yanlışsız okuyan bir imam ile hafızlığa başlamak çok değerlidir. Imam ile çalışma imkanı yoksa daima olarak ehil imamların kaset ve cdlerinden vade dinlemeleri yapılabilir.

Bir an evvel ezberlenmesi için süratlice yanlış formda ezberlemek konumuna mahreç ve telaffuzlar mekanına oturmalıdır. Sahifeyi ya da vadeyi ezberlemeden evvel düzgün okuyuş ile yüzünden en az 10 kere okumak gerekir. Dinleme imkanı varsa 3-4 kez de dinleme yapılması tavsiye edilir.

Arapça malumatı varsa Kuran-ı Kerimi metin içinde çözmeye çalışın. Manasını kestirebildiğiniz bölgeleri ezberlemek daha kolay olacaktır. Ayetleri yüzüne okurken mümkünse sesinizi sıklaştırmaya çalışın. Gelgelelim aşır okur üzere çok ağır değil alışılagelmiş süratte okunmalıdır.

Ezbere birinci ayetten başlayıp sonra ezberden en az 3 kere tekrarlar yapın. Akabinde 2. ayete geçip onu da birebir biçimde tekrarlayın. Devamında her iki ayeti ezberden yeniden 3 kez okuyun. Sahifeyi yahut vadeyi bitirinceye kadar birebir metodu uygulayarak ezberlenecek kısmı ya da vadeyi tamamlayınca ezber pekişmiş olacak. Hadis-i şerifte ayet ezberleme ile ilgili şöyle bahsedilmektedir: “Kur’ân’ı beş âyet beş âyet öğreniniz! Zira Rasûlullah âyetleri beşer beşer alırdı (vahiy beş âyet beş âyet inerdi).” (İbn Ebi Şeybe,Musannef, X, 461)

Artık de ezberlenen kısmın tamamını en az 10 kere tekrar edin. Ezberlenen mekanlar namazda okunduğunda daha kalıcı akılda kalabilir. Hafızlıkta birinci etap için bu sistem ülküdür. İlerleyen süreçte farklı metodlar geliştirilebilir.

Ezberlenen bölgelerin yazı biçimi birebir olsun zira ezber yaparken bir nevi gözlerle fotoğrafını çekmiş olursunuz, bu da hatırlamayı kolaylaştırır. Ezber sırasında duyabileceğiniz biçimde hafif sesli okuyun, çabuk ezberlemeniz kolaylaşır.

• Ezber yapmadan evvel abdestli olun ve Kur’an-ı Kerim’in başına gelip:”Ya Rabbi! Ben senin kitabının ayetlerini ezberlemek ve öğrenmek için geldim, bana ezberlemeyi ve öğrenmeyi kolaylaştır” deyip samimi kalple dua etmemiz düzgün olur.

KURSLARDA KULLANILAN HAFIZLIK TABIRLERI

Yüzüne: Kuran’ı Kerimi sahifeye bakarak okumak
Kalet: Cürüm, yanlış
Ham (çiğ): Yeni yapılan sahife
Has (pişmiş) : Evvelce yapılmış, tekrar edilen sahife
Haslama: Tekrar etme
Dönüş: Otuz cüzün geçilerek başa dönülmesi
Kuvvetli: Uygun çalışılmış ve yapılmış ders ya da sahife
Zayıf: Âlâ çalışılmamış ve yapılmamış ders ya da sahife
Sahife Açma: Karışık sorma

BIRINCI HAFIZLAR KİMLERDİR? BIRINCI TABAKA KURRALAR…

1. Osman bin Afvan,
2. Ali bin Ebi Talib,
3. Ubey bin Ka’b,
4. Abdullah bin Mes’ud,
5. Zeyd bin Sabit,
6. Ebû Mûsa el-Eş’âri,
7. Ebû’d-Derdâ.