Çocuklarda Kolesterol Problemi class="single single-post postid-1561 single-format-standard" >


Çocuklarda Kolesterol Problemi

Erişkinler gibi çocuklarda da kolesterol problemi sık görülen bir sağlık sorunlarındandır.

Ailede  kolesterol yüksekliğine yatkınlık varsa, çocukta aşırı kolesterol yüksekliğine rastlanabilmektedir. Sağlık çalışmaları çoğu zaman bu yüksek kan kolesterolüne sahip çocukların neredeyse yarısının ilerleyen yaşlarda kan kolesterol seviyelerin normale döndüğünü gösteriyor.

Buna karşın, yüksek kolesterol seviyeleri yine de kalp rahatsızlığı riski taşıdığı için çocuklarımızı bu sorundan uzaklaştırmamız gerekiyor. Kolesterol ölçümü bebek ve çocuklarda her zaman yaptırılan kan tahlillerinin çoğu zaman bir parçası değil. Daha çok anemi, enfeksiyon, hormonlar bakılıyor. Çocuklarda karşılaşılana kadar hiçbir anne baba kolesterolü düşünmez ve çocuğun büyüme-gelişmesi sırasında bu önemli sorunu fark etmeden kolesterolü yüksek beslenmesine devam eder. Unutulmamalıdır ki yüksek kolesterol seviyesi kalp hastalıkları ve felce sebep olan en belirgin faktördür. Son yapılan çalışmalar kalp damar hastalıklarının çocukluk döneminde ortaya çıktığı belirtilmiştir. Çocukluk dönemindeki kolesterolün toplumsal bir sağlık problemi olduğunun bilincine varmalı ve şişmanlık ile iç içe giden bu durumu düzeltmek için dikkatli olmalıyız.
Kolesterol nedir?
Kolesterol karaciğer tarafından üretilen mumsu yapıda bir maddedir. Vücudumuzda yağlar tarafından yapılır ve hücre duvarı yapımında ve bazı hormon ve dokuların formunda da görev alır. Eğer bir büyük kase dondurma veya yağlı bir besin tüketmiyorsanız vücudunuz kolesterolü yine de sağlayacaktır. Bu karaciğer tarafından sağlıklı vücut fonksiyonları için yapılır. Karaciğer günde ortalama 1000 mg kolesterol üretir. Sebze, meyve ve tahıllar kolesterol içermezlerken yumurta sarısı, et, tavuk, deniz ürünleri, tam yağlı süt ürünleri (süt, yoğurt, peynir, dondurma, vb.) gibi hayvansal besinler kolesterol içerir. 1 yumurtada ortalama 250-300 mg kolesterol varken, 1 su bardağı süt yaklaşık 16-35 mg kolesterol içerir. Etlerin her çeşidi yaklaşık 1 yumurta büyüklüğü kadarı ise 30-50 mg arasında kolesterole sahiptir.

Kolesterol nasıl çalışır?

Kolesterol vücutta tek başına hareket edemez. Damarlarda hareket edebilmesi ve ihtiyaç duyulan yerlere taşınması için mutlaka kan içerisinde bulunan özel proteinlere bağlanması gerekir.  Kolesterol ve protein bir arada olduğunda bunlara lipoproteinler denir. İşte bizlerin sürekli olarak baktırdığı kolesterol kanda budur.

LDL (düşük yoğunluklu lipoprotein) ve HDL (yüksek yoğunluklu lipoprotein) olmak üzere iki çeşit lipoprotein vardır. Bunlar kişilerce en çok bilinen lipoproteinlerdir. LDL (düşük yoğunluklu lipoprotein)’ye kötü kolesterolde denir. Eğer kan dolaşımında çok fazla LDL varsa bu damarlarda birikmeye yol açarak plak oluşumuna neden olur. Bu plaklar ise damarlarda sertleşmeye, daralmaya ve tıkanmaya neden olur. Damarların sertleşmesine ateroskleroz adı verilir. Damarlardaki bu tıkanıklık kalp krizi ve inme ile sonuçlanabilir. Aterosklerozis bağırsaklar veya böbrekler gibi diğer temel organlara da kan akışını azaltabilir.

HDL (yüksek yoğunluklu lipoprotein) ise iyi kolesterol diye adlandırılır. HDL kolesterolü damarlardan karaciğere taşır. LDL kolesterolün yükselmesi kalp hastalıkları ve inme için riski arttırır. Ama HDL’nin yükselmesi ise dolaşım sistemini korumaya yardım ederek diğer risklerin oluşmasına karşı koruyucudur. Kolesterolün yükselmesi ise hiperkolesterolemi olarak adlandırılır ve sağlık problemlerine neden olur.

Çocuklarda kolesterol yükselmesine 3 temel faktör neden olur.

• 1   Beslenme; yağlardan zengin bir diyet özellikle doymuş yağlardan ve trans yağ asitlerinden yüksek beslenme (hamur işleri, atıştırmalıklar, vb)

•  2  Kalıtım; ailede yüksek kolesterol olması

•   3  Şişmanlık; egzersiz ve diyetin yaşam tarzı olarak benimsenmemesi sonucu gelişebilir

Eğer çocuğunuz sağlıklı besleniyor, aktif yaşıyor, ailede yüksek kolesterol öyküsü bulunmuyor ve fazla kilo problemi yoksa bu durum için endişelenmenize gerek yoktur. Ama bunun tam tersi ise ileride bir kalp hastası adayı olacak çocuğunuzun beslenme ve yaşam şeklini hemen değiştirmeniz gerekmektedir.

Çocuklarda Kolesterol Seviyeleri Nasıl İzlenir ve Nasıl Tedavi Edilir?

Yüksek kolesterol için riskli olan çocuklar 2 yaşından itibaren takip edilmeli ve kolesterole koruyucu tavsiyeler değerlendirilmelidir. Çocuğunuzda kan kolesterol testi için; ailede herhangi bir bireyde 240 mg’dan fazla toplam kolesterol varsa, 55 yaş öncesinde kalp hastalığı öyküsü bulunuyorsa, aazla kilolu ve şişman birey bulunuyor ve çocukta da şişmanlık tespit edilmiş ise… Çocuğunuzun doktoru çok kolay olan bu testler ile çocuğunuzun kolesterolünün yüksek olup olmadığını açıklayabilir. Amerikan Kalp Derneği’ne göre 2- 19 yaş arasında çocuğunuzun olması gereken toplam kolesterol değerleri: <170 mg/dl uygun yani normal, 170- 199 mg/dL sınırda kolesterol yüksekliği, 200 mg/dL ve üzerinde ise yüksek olarak değerlendirmelidir.
Eğer çocuğunuzun kolesterol seviyesi kabul edilebilir seviyede ise 5 yılda bir değerlendirme yapılabilir. 170 veya daha yüksek toplam kolesterol var ise açlıkta sadece toplam kolesterole bakılmalıdır. 200 mg/dL’den yüksek değerlerde ise açlıkta toplam kolesterol testi ve lipoprotein analizi (HDL ve LDL değerlendirmesi) mutlaka yapılmalıdır.

İlaç tedavisi ancak 10 yaş üstündeki çocuklarda diyet ve egzersiz değişikliklerinden sonra uygulanabilir. Sağlıklı beslenme ve egzersiz herkes için önemlidir, ancak yüksek kolesterol ve lipoprotein değeri olan kişilerde daha önemlidir.

Ailenizin kolesterol seviyesini düşürmek için 10 yol

Aşağıda yer alan bazı kolay adımlar ile ailenizin kolesterol seviyesini sağlıklı seviyede tutabilirsiniz.

1.    Ailenizin kolesterol seviyenizi kontrol ettirin.

2.    Öncelikle çocuğunuzu kesinlikle korkutmayın. Yaşına uygun bir şekilde yüksek kolesterol seviyeleri ve sonuçları hakkında onu bilgilendirin. Uygulaması gereken diyeti bir hastalık için yapılan tedavi olarak göstermeyin.

3.    Aile yemekleri planlayın ve çocuğunuzun ne yediğine dikkat edin.

4.    Doymuş yağ alımınızı azaltmak ve kolesterol seviyenizi sınırlamak için mutlaka besin etiketlerini okuma alışkanlığı geliştirin. Diyetteki yağ alımı % 30 ile doymuş yağ alımı ise % 10 veya daha az olarak tavsiye edilmektedir.

5.    Düşük yağ ve kolesterol içeren meyve, çiğ sebze, sade patlamış mısır, yağsız yoğurt gibi sağlıklı atıştırmalıkları tüketin.

6.    Kırmızı et tercihlerinizi balık, tavuk, hindi, fasulye, mercimek, tofu, soya ürünleri gibi diğer ürünlerle değiştirin.

7.    Tereyağı gibi doymuş yağ içeriği yüksek yağlardan uzak durun, bitkisel sıvı yağları tercih edin.

8.    Hamur işi tüketimlerinizi mutlaka azaltın.

9.    Şeker içeriği yüksek olan meyveli veya gazlı içecekleri tüketmekten kaçının. Çünkü fazla şeker alımı yağ depolarında artışa neden olabilir.

10.  Çocuklarınıza dışarıda yediklerinde sağlıklı öğün tercihlerini öğretin.

11.  Mutlaka egzersiz yapın. Hatta bu egzersizleri ailece yaparak ailenin bir arada daha çok vakit geçirmesin sağlayabilirsiniz. Egzersiz kandaki HDL seviyesini yükseltmeye ve vücut için yarar sağlamaya yardımcı olur.

12.  Kan değerlerinizi rutin olarak kontrol ettirerek sağlıklı yaşayabilirsiniz.

, ,




Back to Top ↑

Anne Bebek Bebek Gelişimi Bebek Bakma Kadın